Waardevrij sparen kan niet

“Geld is macht. Wie spaargeld heeft, heeft invloed. Want hij kan bepalen wat er met dat geld gebeurt en welke ondernemers en initiatieven ermee gefinancierd worden. Daarom is het tamelijk ontluisterend dat zoveel mensen hun spaargeld wegzetten bij banken die volstrekt niet helder zijn over wat ze financieren. Die spaarders laten zich hun macht uit handen slaan. Als spaarder heb je een morele verantwoordelijkheid als het gaat om het aanwenden van je macht.
Die verantwoordelijkheid is onverbrekelijk verbonden met je geld. Wie wél spaargeld heeft maar niets met zijn macht wil doen, moet zijn euro’s thuis onder zijn matras stoppen. Maar zodra hij naar een bank gaat en zo zijn geld beschikbaar stelt aan ondernemers die geld nodig hebben, zou hij moeten nadenken over de vraag wat er met zijn geld moet gebeuren.”

Bas Haring

Uit het nog ongelezen boek

“Ze doen alleen maar alsof ze over de liefde gaan, om het interessant te maken voor de lezer. Maar in feite gaat het over de dood. Liefde in boeken is zo’n schild, of liever gezegd gewoon een blinddoek. Om niet te hoeven zien. Zodat het niet zo erg is.”

Michaïl Sjisjkin – Onvoltooide liefdesbrieven

Stil de tijd

Tiempo1Tegenover die arbeidstijd is in de loop van de twintigste eeuw de zwaar bevochten xe2x80x98vrije tijdxe2x80x99 komen te staan. Gek genoeg wordt deze arbeidsloze tijd echter ook in toenemende mate aan activiteit besteed: verre reizen, survivaltochten of andere xe2x80x98doe-vakantiesxe2x80x99 zijn ongekend populair. Ook in de vrije tijd mag de tijd blijkbaar niet als leeg verschijnen en dient deze maximaal xe2x80x98gevuldxe2x80x99 worden. Het lijkt er op dat we er alles aan doen om de lege tijd te verdrijven. Als er ook maar een moment van verveling dreigt, zappen we snel door naar een volgend opwindingsmoment, alsof verveling en lege tijd ons zo vreemd zijn geworden dat ze ons alleen nog angst kunnen inboezemen. Tegelijkertijd ervaren we tijd steeds meer als iets waarvan we te weinig hebben. Hoe meer tijdsbesparende machines er ook bij zijn gekomen, hoe minder tijd we voor rust en ontspanning over hebben. Hoe sneller we ons kunnen verplaatsen, hoe minder tijd er is om ergens te verblijven. (…) Dat alles heeft de indruk van de tijd als schaarsteproduct versterkt.

Joke J. Hermsen, in haar zojuist verschenen boek ‘Stil de tijd‘.

Arendt


`Het komt mij voor dat juist gedachteloosheid – vergaandezorgeloosheid, hopeloze verwarring of gezapige herhaling van`waarheden` die lege gemeenplaatsen zijn geworden – een van deopvallende kenmerken van onze tijd is. `

Hannah Arendt, 1958

Mark Rothko

"When I was a young man, art was a lonely thing. No galleries, no collectors, no critics, no money. Yet it was a golden age. For we all had nothing to loose and a vision to gain. Today it is not quite the same.
It is a time of tons of ‘verbage’, activity, consumption.
Which condition is better for the world at large, I will not venture to discuss. But I do know that many of those who are driven to this life are desperately searching for those pockets of silence where we can root and grow. We must all hope we will find them".

Mark Rothko 1903 – 1970

Untitled_1968

Untitled – 1968

Vrijheid?

"Als godsdienst ieder segment van wat ons multidimensionale leven zou moeten zijn koloniseert, dan noemen we het resultaat theocratie. En als de politiek ieder segment van wat ons multidimensionale leven zou moeten zijn koloniseert, noemen we het resultaat tirannie. Maar waarom, zo zou je je kunnen afvragen, noem je het resultaat dan vrijheid, als de markt – met zijn hardnekkige consumptie-ideologie en zijn koppig volgehouden doctrine dat geld moet rollen – ieder segment koloniseert van wat ons multidimensionale leven zou moeten zijn?"

Benjamin Barber

 

In de wereld van Peter Pan

Men kan de kinderverleider zonder gewetensbezwaren ontmenselijken. Het voorstel om pederasten te castreren of te doden is in elke democratie populair. Nu is de ontmenselijking van de ander altijd een instructief proces. Maar de reacties die de pedofiel oproept zijn zo extreem dat het niet meer duidelijk is wie hier onbehagen veroorzaakt: de pedofiel zelf of de beschermers van het kind.
De zelfde maatschappij die de pedofiel tot symbool van het absolute kwaad heeft verheven, heeft van de jeugd een fetisj gemaakt. Jong zijn is niet alleen iets wat je moet blijven, of opnieuw moet worden, het is de enige toestand die het woord ‘leven’ verdient. Van het geheel of vrijwel geheel verwijderen van het schaamhaar tot de normen voor het ideale gewicht: het prepuberale lichaam doet het vuur in ons ontbranden.
(…)
We willen allemaal in het universum van Peter Pan leven, maar in godsnaam geen seks, of wel, maar vanaf achttien, of was het zestien? Of eenentwintig? Of was het: alleen in Thailand?

Arnon Grunberg

nrc, 3 nov. 2006

Melancholie

Het leven is droevig, maar mooi. Ik vind melancholie een onderschatte stemming. (…) Melancholie betekent bespiegeling, bedachtzaamheid. Bespiegeling leidt tot compassie. Onze wereldleiders kennen geen melancholie, geen droefheid. Daar ligt het probleem. Niet bij de droefenis zelf.

Sting
bron: nrc 13/10/2006

Mooi gezegd. Maar is het waar? Slechts ten dele, volgens mij. Want het zijn niet alleen ‘onze wereldleiders’ die geen teken van melancholie (mogen) vertonen. Ook van ons ‘wereldburgers’  wordt verwacht dat we positief zijn, dat we de uitdaging zien en vooral niet ‘zwaar op de hand’ zijn.

Leuk moet het leven zijn, van begin tot eind.

Kiran Desai

Stel je voor wat dat betekent, miljoenen mensen in de Derde Wereld worden van jongs af aan grootgebracht met het idee dat ze hun land maar het beste kunnen verlaten. Dat ze naar het Westen moeten gaan. Niet alleen arme mensen, maar ook hele groepen mensen met een goede opleiding.
Toen ik opgroeide in India werden we ook allemaal op dat spoor gezet. Er werd van je verwacht dat je zou proberen te vertrekken. Dat beangstigt de mensen in het Westen. Maar wat betekent het voor iemand in de Derde Wereld? Dat je opgroeit om vernederd te worden. Je ogen zijn altijd ergens anders dan waar je werkelijk bent.
(…)
Een belangrijke rol speelt het idee dat de Westerse cultuur superieur is. Dat je je eigen cultuur wel moet zien te behouden, maar dat het Westen te groot en te belangrijk is om te negeren.
(…)
Het enige tegenwicht komt van religieuze bewegingen, vooral van het fundamentalisme. In India is het hindoe-fundamentalisme sterk opgekomen. Het was heel griezelig om te zien hoe de seculiere identiteit van het land eind vorige eeuw steeds meer werd verdrongen door een heel assertief hindoeisme. (…) Veel van het geld dat verdiend wordt met de stormachtige economische groei in India wordt besteed aan versterking van de hindoe-identiteit, aan dure religieuze ceremonies. Het geld gaat naar de mall en naar de tempel. Het is een bizarre wending, maar zo financiert de globalisering het fundamentalisme.

Kiran Desai

bron: M  Het maandblad van NRC Handelsblad