Hebben wij het niet geweten?

Gisteren begon een televisieserie over De oorlog. Er zijn inmiddels heel wat jaren verstreken en dat geeft ruimte. Ruimte om alle betrokkenen te benaderen, niet meer alleen vanuit het zwart-wit schema van goed of fout, maar meer vanuit de omstandigheden waarin zij tot hun meningen en keuzes zijn gekomen. Dat wil niet zeggen dat alles met een mantel van begrip wordt afgedekt. Bij Joden de ruiten ingooien, om maar iets relatief onschuldigs te noemen, is nooit goed te praten. Maar er waren heel veel mensen die, omdat het nu eenmaal hun baan was, na de bezetting direct of indirect voor de bezetter gingen werken. En waar houdt dan de onschuld op? Hoe is het mogelijk dat ze niet zagen wat er aan de hand was? vraag je je regelmatig af. Konden ze het niet zien, of wilden ze het niet?

Plotseling dacht ik aan het televisieprogramma dat over een jaar of vijftig gemaakt zal worden over de klimaatcrisis die dan zo’n beetje op z’n hoogtepunt is. Hoe is het mogelijk dat mensen aan het begin van deze eeuw gewoon doorgingen met hoe ze leefden? zal de centrale vraag in dat programma zijn. Er werd toch van alle kanten gewaarschuwd voor de opwarming van de aarde als gevolg van menselijk handelen! In plaats dat ze het roer omgooiden stelden ze zich tevreden met het plakken van groene stickertjes op alles wat ze wilden hebben, inclusief auto’s en vliegreizen.
Er zullen beelden getoond worden van files en industriexc3xabn, er zal voorgelezen worden wat mensen twitterden en blogden, citaten uit rapporten van de IPCC zullen worden aangehaald en een regeringsleider zal triomfantelijk, als Chamberlain in 1938, uit een vliegtuig stappen omdat hij een definitief akkoord over de vermindering van CO2-uitstoot denkt te hebben gesloten.

Het oordeel zal waarschijnlijk niet mals zijn.

Paddenstoelentocht

Op het moment dat ik bij Zuidlaren uitde bus stapte rook ik het: de paddenstoelentocht. Ruim 45 jaargeleden gingen we in de herfst met de klas naar het bos. En dievochtige geur van stervende zomer, verterend blad, rottend hout,paddenstoelen, wekt nog altijd een aangenaam gevoel. Vandaag waren ergeen klasgenootjes, plukte ik geen paddenstoelen (wat ook niet meermag) en was er geen prinses die bevrijd wilde worden. Vooral datlaatste is natuurlijk jammer.

Voorbij Gasteren, onderweg naar Balloo,werd het stil. Niet dat door mensen voortgebracht geluid de hele tijdontbrak, maar toch wel voor langere periodes dan je in Nederlandgemiddeld mag verwachten. En als de helikopter nooit was uitgevondenwas het nog stiller gebleven.

Bomengroep_balloerveld

Langzaam weekeinde

Langzaam weekend. Veel gelezen, vooral `Onzichtbaar` van Paul Auster.Een erg goede Auster. Wat is waarheid, als mensen het verhaal van hunleven doen.
Kijkend naar de regen langs het raam echoot `Langzame man`(Coetzee) rond in mijn hoofd. Hoeveel gelijkenis is er tussen hem enmij?
Ook de wc en de douchecel schoongemaakt en vandaag ruim een uur hardgelopen. Met regen en wind, wat erg lekker was.

Arendt


`Het komt mij voor dat juist gedachteloosheid – vergaandezorgeloosheid, hopeloze verwarring of gezapige herhaling van`waarheden` die lege gemeenplaatsen zijn geworden – een van deopvallende kenmerken van onze tijd is. `

Hannah Arendt, 1958

Een zaterdag in Groningen

Eerst naar de Der Aa-kerk om de Noorderlicht-foto`s nog eens te zien.Nu zonder de begeleidende teksten te lezen. Dat beviel me beter. Ik wilwel weten waar opnamen gemaakt zijn en ook wanneer, maar te lezen watde fotograaf ermee wil vertellen en met welk doel, dat stuurt degedachten toch te veel. Ik mag er immers vanuit gaan dat de fotograafzijn verhaal in beelden vertelt, zoals een schrijver dat in woordendoet.
Zoals Paul Auster. Aan de overkant kocht ik `Onzichtbaar`, zijnzojuist verschenen nieuwe roman. En toen naar Zomers, waar het wel vrijdruk was, maar de beste plek nog onbezet: in het hoekje, op de bank bijhet raam. Cappuccino besteld en kennis gemaakt met Adam Walker.